3.2. İşaret zamir
(Noğireşi zegnoba)
Lazcada işaret zamirleri aynı zamanda 3. şahıs
zamirleridir.
Biçim bakımından işaret zamirleri, işaret
sıfatları ile aynı grubu oluşturmaktadır. 4.2. maddede bulunan
İşaret sıfatları ile karşılaştırınız.
3.2.1.
Yalın durum
|
Pazar
(Atina)
|
Ardeşen (Arûaşeni)
Çamlıhemşin
|
Fındıklı
(Viwe)
|
Arhavi
(Arkabi)
|
Hopa
(Xopa)
|
Borçka-İçkale
(Çxala)
|
|
|
him,
hem |
heya |
heya |
eya,
iya |
iya |
o |
|
hini |
hentepe hentere |
hentepe hemtepe |
entepe emtere |
onlar |
|
|
|
|
|
|
|
|
Atina |
Arûaşeni,
Çamlıhemşin |
Viwe |
Arkabi |
Xopa, Çxala |
|
| ham |
ham |
haya |
haya |
aya |
bu |
| hani |
hani |
hantepe
hantere
|
hantepe
hamtepe
|
antepe
amtepe
|
bunlar |
|
|
Atina |
Arûaşeni
Çamlıhemşin |
Viwe |
Arkabi |
Xopa |
Çxala |
| Yalın |
him
|
him
|
heya |
heya |
eya
|
iya |
| Ergatif |
himuk hemuk |
heyak |
heyak
hemuk |
emuk |
emuk |
| Datif |
himus hemus |
heyaz |
heyaz hemuz |
emus emuz |
emus |
|
|
Atina |
Arûaşeni
Çamlıhemşin |
Viwe |
Arkabi |
Xopa |
Çxala |
| Yalın |
hini |
hini |
|
|
|
entepe |
| Ergatif |
hinik |
|
|
|
entepek |
| Datif |
hinis |
|
hentepez
hemtepez
|
|
entepes |
|
|
Atina |
Arûaşeni
Çamlıhemşin |
Viwe |
Arkabi |
Xopa |
Çxala |
| Yalın |
ham |
|
haya |
haya |
aya |
aya |
| Ergatif |
hamuk |
hayak |
|
amuk |
amuk |
| Datif |
hamus |
hayaz |
|
|
amus |
|
|
Atina |
Arûaşeni
Çamlıhemşin |
Viwe |
Arkabi |
Xopa |
Çxala |
| Yalın |
hani |
hani |
|
|
|
antepe |
| Ergatif |
hanik |
|
|
|
antepek |
| Datif |
hanis |
|
hantepez
hamtepez
|
|
antepes |
|
Atina |
Arûaşeni
Çamlıhemşin
|
Viwe |
Arkabi |
Xopa,
Çxala |
|
|
himuşi ~ -muşi |
hemuşi
~ -muşi |
emuşi
~ -muşi |
onun |
|
hamuşi
~ -muşi |
hamuşi ~ -muşi |
amuşi
~ -muşi |
bunun |
|
hinişi
~ -nişi |
hentepeşi
hentereşi
hemtepeşi
hamtepeşi
|
etepeşi
entepeşi
emtepeşi
amtepeşi
|
onların |
|
hanişi
~ -nişi |
hantepeşi
hantereşi
|
atepeşi
antepeşi
|
bunların |
|
-
himuşi bere gyu. |
onun çocuğu |
|
-
hemuşi bere
viw.
ark.
|
onun çocuğu |
|
-
emuşi bere
xop. çxa. |
onun çocuğu |
|
-
bere-muşi |
çocuğu |
|
-
hamuşi biöi
|
bunun oğlu |
|
-
amuşi biöi
|
bunun oğlu |
|
-
biöi-muşi
|
oğlu |
|
-
hinişi nusa |
onların gelini |
|
-
hentepeşi nana |
onların |
|
- etepeşi puci |
onların |
|
-
hanişi osuri
|
bunların kız evlatları |
|
-
hantepeşi baba |
bunların babası |
|
-
atepeşi cuma |
bunların erkek kardeşi |
|
-
osuri-nişi |
onların kız evlatları |
3.3.
Belgisiz zamir
|
miti
|
kimse |
|
muti ~
mutu |
bir şey (olumsuz) |
|
ar miti |
bir kimse |
|
ar muti ~
ar mutu |
bir şey |
|
mitxa ~
mintxa |
birisi |
|
a mitxa |
herhangi biri |
|
mutxa ~
muntxa |
bir şey |
|
a mutxa |
herhangi birşey |
|
sotxa ~
sontxa ~
sutxa |
bir yer |
|
a sotxa ~
a sontxa ~
a sutxa |
herhangi bir yer |
|
iri
~
iriwo |
tüm, herkes |
|
iri-xolo |
herkes |
|
mteli |
tüm,
herkes |
|
şüva ~ çkva |
başkası |
|
tenepe |
başkaları |
|
arti |
ötekisi |
|
manjura |
öbürü |
|
himarti |
beriki,
berikisi |
|
mitiüere ~
mitiüpre |
her kim |
|
mutiüere ~
mituüpre |
her ne |
3.4.
Şahıs zamirleri
(Şurişi zegnobape)
Lazcada ancak 1. ve 2. şahıs için özgül şahıs
zamirleri vardır.
3.4.1. Yalın
biçim (Absoluti peri)
Şahıs zamirleri Ergatif ve Datif durumlarda hiçbir ek almamaktadır.
Dolayısiyle yalın biçimleri aynı zamanda Yalın, Ergatif ve Datif
durumların işlevini yapmaktadır.
Tablo 15:
Şahıs zamirleri
(Şurişi zegnobape)